Otwarto Miejsce Pamięci dobczyckich Żydów. Ponad 100 nazwisk dawnych mieszkańców Dobczyc na pamiątkowej tablicy

W ogrodzie starej szkoły przy ul. Jagiellońskiej w Dobczycach, gdzie obecnie mieści się Środowiskowy Dom Samopomocy, otwarto Miejsce Pamięci poświęcone Żydom – dawnym mieszkańcom i obywatelom Dobczyc. Pamiątkowe tablice przypominają zarówno nazwiska osób, które przez pokolenia tworzyły lokalną społeczność, jak i tragiczne wydarzenia sierpnia 1942 roku

Miejsce Pamięci powstało w zaciszu ogrodu dawnej szkoły przy ul. Jagiellońskiej. To lokalizacja o szczególnym znaczeniu historycznym. Przed laty w jednym budynku uczyły się tutaj dzieci polskiego i żydowskiego pochodzenia. Razem spędzały czas, dorastały i nawiązywały przyjaźnie. W sąsiedztwie szkoły znajdowały się również synagoga i mykwa. Dziś cegły pochodzące z ruin zburzonej mykwy zostały umieszczone pod pamiątkowymi tablicami, stając się symbolicznym elementem nowego miejsca pamięci. Inicjatorką jego utworzenia jest Elżbieta Polończyk-Moskal z Komitetu Pamięci MYKWA, autorka książki poświęconej losom dobczyckich Żydów „Świece zgasiła wojna”.

Miejsce przypomina o zagładzie żydowskich mieszkańców Dobczyc podczas II wojny światowej. 22 sierpnia 1942 roku Żydzi zostali zgromadzeni na dobczyckim rynku. Stamtąd rozpoczęła się droga, z której większość z nich już nigdy nie powróciła. Z Dobczyc zostali wywiezieni do Wieliczki, gdzie część osób zamordowano. Pozostałych zgromadzono na stacji kolejowej. 27 sierpnia 1942 roku przeprowadzono selekcję. Młodych ludzi skierowano do obozów pracy. Starszych wywieziono do Puszczy Niepołomickiej, gdzie zostali rozstrzelani. Kobiety, dzieci oraz pozostali mężczyźni zostali deportowani do niemieckiego nazistowskiego obozu zagłady w Bełżcu.

Jednym z najważniejszych momentów uroczystości było odsłonięcie dwóch pamiątkowych tablic. Na pierwszej znalazło się ponad 100 nazwisk Żydów – dawnych mieszkańców Dobczyc. Druga tablica przypomina o tragicznych wydarzeniach sierpnia 1942 roku i zagładzie miejscowej społeczności żydowskiej. Tablice odsłonili wspólnie przedstawiciele potomków dobczyckich Żydów, którzy przyjechali do Dobczyc z Kalifornii, inicjatorka powstania miejsca pamięci Elżbieta Polończyk-Moskal oraz burmistrz Dobczyc Tomasz Suś.

Nowe Miejsce Pamięci ma przypominać, że historia żydowskich mieszkańców nie jest odrębnym rozdziałem dziejów miasta. To część historii Dobczyc – historii ludzi, którzy tutaj mieszkali, pracowali, prowadzili swoje przedsiębiorstwa, wychowywali dzieci i tworzyli lokalną społeczność.

Pamiątkowe tablice oraz zachowane cegły dawnej mykwy mają sprawić, aby ich nazwiska i losy nie zostały zapomniane.

Miejsce Pamięci przy ul. Jagiellońskiej pozostanie świadectwem obecności żydowskich mieszkańców Dobczyc oraz tragedii, która w 1942 roku przerwała historię całej społeczności.