Gwara to coś więcej niż tylko sposób mówienia. To żywy pomnik historii, który niesie w sobie pamięć o dawnych pokoleniach, ich pracy, wierzeniach i codziennym życiu. Dla mieszkańców regionu kliszczackiego, gwara jest symbolem przynależności, dumy i tożsamości lokalnej. Używanie jej, nawet w niewielkim stopniu, pozwala zachować ciągłość między przeszłością a współczesnością – między dziadkami a wnukami, którzy dzięki niej mogą lepiej zrozumieć swoje korzenie.
Mieszkańcy m.in. gminy Pcim traktują gwarę jako naturalny element kultury, wyróżniający region na tle innych części Małopolski. W wielu domach nadal można usłyszeć charakterystyczne kliszczackie słowa i powiedzenia, które nadają mowie niepowtarzalny rytm i brzmienie. To język emocji, tradycji i wspólnoty – przekazywany z pokolenia na pokolenie podczas rodzinnych spotkań, opowieści i wydarzeń kulturalnych.
Właśnie temu służy Konkurs Gwary Kliszczackiej, organizowany przez Gminny Ośrodek Kultury i Sportu w Pcimiu oraz Związek Podhalan – Oddział Górali Kliszczackich w Trzebuni. Wydarzenie ma na celu nie tylko ocalenie dawnych słów i zwrotów od zapomnienia, ale też pokazanie, że gwara może być źródłem dumy i inspiracji dla młodego pokolenia.
Dzięki takim inicjatywom tradycja mówienia po kliszczacku nie zanika, lecz odżywa w nowej formie – jako świadectwo lokalnej tożsamości, zakorzenienia i przywiązania do małej ojczyzny.

Wydarzenie: Konkurs Gwary Kliszczackiej „Pogodani”
Data: 15 listopada 2025
Godzina: 10:00
Miejsce: Szkoła Podstawowa w Trzebuni
Jury pod przewodnictwem dr. Artura Czesaka, absolwenta filologii polskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego, doktora nauk humanistycznych w zakresie językoznawstwa, dialektologa (frazeologia gwarowa, małopolskie słownictwo ekspresywne, regionalizmy) i leksykografa (współpraca z zespołem Słownika współczesnego języka polskiego, kilka lat pracy nad Słownikiem gwar polskich PAN), oceniać będzie w trzech kategoriach wiekowych:
– DZIECIĘCA (do 12 lat)
– MŁODZIEŻOWA (13-18)
-DOROSŁA
W każdej z kategorii dopuszczona jest prezentacja w formie:
-WŁASNA GAWĘDA (z pamięci)
-RECYTACJA Z PAMIĘCI, UTWORU ZACZERPNIĘTEGO Z LITERATURY REGIONALNEJ W GWARZE KLISZCZACKIEJ( legendy, podania, opowiadania)
-CZYTANKA GWAROWA (tekst może być zaczerpnięty z literatury gwarowej jak również dowolny tekst literacki przełożony na gwarę kliszczacką.)
Dopuszcza się prezentację kilku utworów podczas wystąpienia (max. czas 5 min.)
KRYTERIA OCENY
– dobór tekstu dostosowany do wieku uczestnika, jego treść i forma (temat dowolny)
– interpretacja tekstu i ogólny wyraz artystyczny (ubiór, rekwizyty)
– czystość gwary
Komisja w składzie językoznawców, gawędziarzy i regionalistów wyłoni z każdej kategorii I, II i III miejsca.
Komisja oceniająca może przyznać nagrodę grand prix za wybitną prezentację.
Decyzje Jury są ostateczne i nie podlegają zaskarżeniu.
ZGŁOSZENIE DO KONKURSU
Aby zostać uczestnikiem konkursu należy przesłać kartę zgłoszenia uczestnika, dostępną w załączniku
wraz z podpisaną zgodą RODO na adres
Gminny Ośrodek Kultury i Sportu w Pcimiu 32-432 Pcim 1176 lub na maila [email protected] z dopiskiem Konkurs Gwary Kliszczackiej do 5 listopada 2025 roku.
Zgłoszeń nieletnich uczestników do konkursu mogą dokonywać osoby indywidualne, instruktorzy oraz placówki oświatowe i kulturalne.
Regulamin i karta zgłoszeniowa:
www.kultura.gminapcim.pl
Kontakt:
12 274 80 39
606 278 029
Organizatorzy:
Gminny Ośrodek Kultury i Sportu w Pcimiu
Związek Podhalan w Polsce im. Św. Jana Pawła II – Oddział Górali Kliszczackich w Trzebuni
Patronat honorowy:
Wójt Gminy Pcim – Piotr Hajduk
Patronat medialny:
Myślenice iTV – Telewizja Internetowa
Chcesz być na bieżąco z wieściami z naszego portalu? Obserwuj nas na Google News!
Twoje zdanie jest ważne jednak nie może ranić innych osób lub grup.
Komentarze