Listopadowe Święta. Wszystkich Świętych i Dzień Zaduszny 2021

„Umarłych wieczność dotąd trwa, dokąd pamięcią im się płaci.
Chwiejna waluta. Nie ma dnia, by ktoś wieczności swej nie stracił”
/Wisława Szymborska/

Wszystkich Świętych 1 listopada

Jest to uroczystość w Kościele katolickim ku czci wszystkich chrześcijan, którzy osiągnęli stan zbawienia i przebywają w niebie, obchodzona corocznie w dniu 1 listopada. Jest to jedno z najważniejszych świąt katolickich. To listopadowy czas zadumy i refleksji. Tego dnia miliony Polaków przybywają na groby najbliższych, zapalając znicze i wspominają swoich krewnych i znajomych. W tym czasie pamiętamy również o tych, których groby na co dzień są zapomniane przez innych. Wspominamy jednocześnie wybitnych Polaków, wybitnych działaczy lokalnych którzy mieli swój wkład w rozwój kultury i dziedzictwa naszego kraju, a odeszli na zawsze.

Historia Święta

Jak wiemy z kart historii dzień Wszystkich Świętych sięga jeszcze czasów antycznych, kiedy to w wybranym dniu wspominano wszystkich męczenników chrześcijańskich. Ponoć bowiem już w IV wieku wprowadzano takie wspomnienie w wielu Kościołach wschodnich prowincji Cesarstwa Rzymskiego. W średniowieczu uroczystość Wszystkich Świętych pierwotnie odbywała się 13 maja. Wówczas obchodzono laudację wszystkich męczenników chrześcijańskich, z całego świata, w pierwszą niedzielę po Zielonych Świątkach.  W 741 roku papież Grzegorz III przeniósł jednak to święto na 1 listopada, natomiast w roku 835 papież Grzegorz IV zwrócił się do cesarza Ludwika Pobożnego, by ten obowiązkowymi uczynił obchody uroczystości 1 listopada w całym cesarstwie.

W 935 roku papież Jan XI zdecydował, iż 1 listopada będzie osobnym świętem ku czci Wszystkich Świętych. Od tamtej pory miało ono obowiązywać w całym Kościele. Co więcej, wprowadził także wigilię tego święta. W 1475 roku święto zostało ustanowione za obowiązkowe dla chrześcijan, o czym zdecydował papież Sykstus IV. Do uroczystości dołączył także oktawę obchodów. Wigilia i oktawa zostały zniesione w roku 1955 przez papieża Piusa XII.

Ustanowienie dnia Wszystkich Świętych miało zastąpił pogańskie obrzędy, związane z wiarą w powrót zmarłych na ziemię. Z praktykowanych w średniowieczu obrzędów wyrosło później m.in. dobrze nam znane Halloween.

Ciekawostki związane ze świętem:

Uroczystość Wszystkich Świętych jest świętem kościelnym, jednakże w czasach PRL ówczesne władze próbowały je zawłaszczyć i zsekularyzować. Tym samym przez kilkadziesiąt lat w Polsce mówiło się o "Święcie Zmarłych". Ta nazwa przetrwała do dziś, choć jest błędna i nie ma nic wspólnego z tradycyjnym, religijnym charakterem tego dnia.
Święto mocno związało się też z polską historią i tego dnia władze państwowe, samorządowe a także obywatele dbają o to, aby kwiaty i znicze pojawiły się nie tylko na grobach zmarłych, ale także w miejscach pamięci, przed pomnikami i tablicami, w miejscach bitew i ważnych historycznych wydarzeń.

Wszystkich Świętych a Dzień Zadusznych

1 listopada, jak wskazuje nazwa, modlimy się za osoby, które zostały ogłoszone świętymi, a ich dusze są w niebie. Natomiast 2 listopada to uroczystość upamiętniająca pamięć wszystkich innych zmarłych, którzy do nieba jeszcze nie trafili.

Dzień Zaduszny 2 listopada...

Zaduszki znane również jako Dzień Zaduszny albo Święto Zmarłych co roku obchodzone są 2 listopada, po uroczystości Wszystkich Świętych. W kościele katolickim jest to czas na wspominanie wszystkich zmarłych wiernych. Tradycyjnie Zaduszki wiążą się z odwiedzaniem grobów bliskich, zostawianiem na nich kwiatów i zniczy oraz modlitwą za tych, którzy odeszli.

Skąd się wzięły Zaduszki?

Historia tego dnia wywodzi się jeszcze z praktyk średniowiecznych mnichów, którzy co roku odprawiali nabożeństwa za zmarłych współbraci. Od IX wieku zaczęto odprawiać modlitwy również w intencji nieżyjących świeckich. W roku 998 Odylon, opat klasztoru benedyktyńskiego w Cluny, wyznaczył na 2 listopada dzień obowiązkowych modlitw za wszystkich wiernych zmarłych we własnym opactwie oraz wszystkich klasztorach należących do kongregacji kluniackiej.

Później zwyczaj ten zaczęły przejmować inne zakony. W roku 1311 roku Stolica Apostolska zdecydowała o wprowadzeniu Dnia Zadusznego do kalendarza oraz liturgii rzymskiej. Jeżeli chodzi o Polskę, najstarsza informacja dotycząca obchodów tego dnia pochodzi z początków XIV wieku, z diecezji wrocławskiej.

Ciekawostka Zaduszek

"Zaduszki" łączą się z ludowymi uroczystościami. To właśnie obrzędy związane z nimi Adam Mickiewicz opisał w "Dziadach". Tego dnia należy modlić się za wszystkich zmarłych, szczególnie za tych, których dusze przebywają w czyśćcu.


 

Materiał archiwalny:

Cmentarz choleryczny na Bukówce w Myślenicach.

https://youtu.be/-9XRKQ9eWBc

źródło: Onet