Perły Ziemi Myślenickiej. Dzieci szkolne przed Dworem w Drogini lata 70/80 ubiegłego wieku

Droginia: Ponieważ ocalenie od zapomnienia to jeden z celów działania Myślenice iTV, dlatego z wielką przyjemnością przedstawiamy Państwu kolejny artykuł z serii Perły Myślenic czyli archiwalne Myślenice okiem i piórem Józefa Stanisława Błachuta. Dziś piękne zdjęcie dzieci ze Szkoły Podstawowej z Drogini przed budynkiem Dworu w Drogini, najprawdopodobniej z przełomu lat 70/80 ubiegłego wieku.

Droginia to miejscowość położona w dolinie rzeki Raby. Znaczna część jej terenów została objęta zalewem dobczyckim uruchomionym w latach 1985-87. Nastąpiły wtedy duże zmiany w zabudowie i ukształtowaniu terenu. Charakterystycznym elementem ukształtowania terenu w okolicy jest zbiornik wodny będący jednocześnie bezpośrednią przyczyną zmian w obrębie terytorialnym Drogini w ostatnich latach. Na pompowni można obejrzeć pracę urządzeń do regulacji stanu wody
w zbiorniku. Miejscowości sąsiadujące z Droginią to: Osieczany, Łęki, Borzęta i Kornatka. Najstarsze ślady zapisów o istnieniu Drogini ( na dzwonach kościoła ) wskazują na rok 1031. Najstarsze obiekty zabytkowe istniały w Drogini aż do roku 1985, kiedy to uległy rozbiórce z powodu budowanego zbiornika. Uwieczniono je na zdjęciach i rycinach, które do dzisiaj przetrwały w naszej szkole. Galeria obrazów na korytarzu przedstawia takie budynki, jak: Dworek Bzowskich (ostatnich właścicieli majątku ziemskiego), budynek kościoła parafialnego, strażnicę i budynek Szkoły Podstawowej. Miejscem historycznym, które przetrwało do dzisiaj jest cmentarz wojenny z I wojny światowej.

Historia Dworu z Drogini:

Historia:

Dwór był umieszczony we wsi Droginia w powiecie myślenickim. Związany był z przedstawicielami czterech rodów szlacheckich: Jordanów, Brzechwów, Dąmbskich i Bzowskich. Za czasów Brzechwów ( XVII – I poł. XVIII w.) istniał drewniany, przestronny dwór z dużą ilością pomieszczeń, który przez kilkuletnie zaniedbania uległ znaczącej dewastacji. Dwór ten został odbudowany w 1730 roku przez Adama Jordana. Dwór był wówczas drewniany, ale potynkowany z zewnętrznej strony, co miało sprawiać wrażenie murowanych ścian. W wieku XIX i XX drogińskimi dobrami władali Dąmbscy, potem Janota Bzowscy. Za czasów Bogusława Janoty Bzowskiego, nastąpiły istotne przekształcenia w konstrukcji dworu i jego otoczenia. Dobudowano wówczas kamienny portyk wejściowy wykonany z piaskowca, będący zestawieniem dwóch masywnych filarów i filigranowych zdwojonych kolumn. W trójkątnym polu portyku umieszczona została tarcza z herbem Nowina rodu Janota Bzowscy. Przekształceniom uległ także dach pokrywający dwór. Obniżono jego wysokość i proporcje, wprowadzono naczółek w szczycie zachodnim, a także wygospodarowano dodatkowe pomieszczenie z oknem na poddaszu. Poprzez wprowadzone przekształcenia i remonty, dwór w Drogini uzyskał wygląd klasycystyczny. Kolejny etap rozbudowy dworu, nastąpił w początkowych latach XX wieku, kiedy zarządcą majątku był Kazimierz Janota Bzowski. Wówczas, od strony wschodniej dworu, dobudowano murowaną, piętrową przybudówkę, która posiadała otwartą werandę oraz balkon na piętrze.

Od 1945 roku, w wyniku przeprowadzonej nacjonalizacji majątków ziemskich, dwór przeznaczony został  na różnorodne cele eksploatacyjne: magazyn nawozów sztucznych i sprzętu rolniczego, przedszkole, zasadniczą szkołę rolniczą. Na początku lat 80 XX wieku, nastąpiła rozbiórka dworu w związku z budową dobczyckiego zbiornika wodnego stanowiącego ujęcie wody pitnej dla mieszkańców Krakowa. Elementy dworu takie jak: krokwie, belki, okna, kolumny z portyku, kafle z pieców, zostały zdemontowane, ponumerowane, a następnie złożone na terenie nowego właściciela – zakładu produkcyjnego w Osieczanach. W 1996 roku, elementy dworu zostały zakupione i przeniesione na teren Skansenu w Wygiełzowie. Sześć lat później, na terenie Muzeum – Nadwiślański Park Etnograficzny w Wygiełzowie, rozpoczęły się etapowe prace budowlane dworu wedle projektu opracowanego przez architektów: Macieja Kozuba i Jacka Szlezaka. Dwór i jego wnętrza zostały po raz pierwszy udostępnione publiczności do zwiedzania podczas Małopolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego w 2006 roku.

Opis:

Wedle założeń, wygląd dworu w Wygiełzowie jest rekonstrukcją stanu dworu z czasów Adama Jordana z XVIII wieku. Dodano jednakże powstały w XIX wieku kamienny portyk, zwieńczony trójkątnym frontonem, w którego pole wmurowano tarczę z płaskorzeźbionym herbem Nowina rodu Janota Bzowscy. W dworze zachowano stolarkę okienną i drzwiową, datowaną na początek XX wieku. Pozostawiono także dach dwuspadowy, łamany tzw. polski, składający się z dwóch równoległych połaci rozdzielonych pionową drewnianą ścianką z rzędem małych okien. Od strony zachodniej i wschodniej, w ścianach szczytowych oszalowanych deskami, wstawiono okna. Dwór w Wygiełzowie ma kształt wydłużonego prostokąta, zbudowany jest z belek ułożonych na zrąb. Zgodne z faktami historycznymi, zewnętrzne ściany dworu zostały potynkowane, a następnie pomalowane na biało.

Wnętrze dworu jest dwutraktowe, zawiera amfiladowy układ pomieszczeń. Osią wnętrza dworu jest sień, która rozdziela w poprzek trakt dworu na dwie symetryczne części. Sień w części parterowej, tworzy linie podziału pomiędzy częścią muzealną a administracyjną i komercyjną. Wchodząc do dworu przez portyk, na prawo od sieni znajduję się sala konferencyjna z wprawioną oryginalną belką stropową z datą budowy dworu 1730 rok, mała sala oraz pomieszczenia administracji muzeum. Na lewo od sieni, znajduję się część muzealna z ekspozycją stałą obrazującą mieszkanie zamożnej rodziny szlacheckiej w okresie od połowy XIX wieku do czasów drugiej wojny światowej.

Na poddaszu dworu znajdują się pomieszczenia administracji muzeum.

Bibliografia:

A. Siwek, Dwór z Drogini. Studium historyczno- konserwatorskie, Kraków 1996, mps w Muzeum w Chrzanowie.

B. Sanocka, Był Dwór. Jest Dwór, Małopolski Instytut Kultury, Kraków 2006.

Wystawa Makiety Starej Drogini w budynku Remizy OSP Droginia

Przy okazji tej perły zapraszamy na podróż w przeszłość na żywo czyli na Wystawę makiety wsi Droginia, która czynna będzie 12 i 13 czerwca oraz 19 i 20 czerwca 2021.

Autor zdjęcia nieznany. Nie znamy również okoliczności wykonania tego zdjęcia z dziećmi ze szkoły Podstawowej z Drogini na tle Dworu z Drogini.

Józef Stanisław Błachut – rodowity myśleniczanin, fotograf dokumentalista, pasjonat historii miasta oraz losów ludzi z nim związanych. Kolekcjoner starych pocztówek i fotografii Myślenic.

Perły Ziemi Myślenickiej 46/17/2021

Jeśli szukasz bieżących informacji z naszego regionu subskrybuj nasz kanał: